Het standaardadvies voor wie zelfstandig wil worden is drie maanden aan vaste lasten opzij. Ik heb er zes gespaard, en dat kostte me elf maanden extra in loondienst waarin ik ongeduldig was en het gevoel had dat ik tijd verspilde.
Achteraf waren die elf maanden de beste investering van het hele avontuur.
Hoeveel het was
Mijn vaste lasten waren toen 1.290 euro per maand. Zes maanden is dus 7.740 euro. Ik had 8.200 toen ik opzegde.
Wat ik ervan verbruikt heb
In de eerste zes maanden ging er 4.900 euro af. Niet omdat ik niets verdiende — ik factureerde in die periode ruim 18.000 euro — maar door twee dingen die niets met omzet te maken hebben:
Het betaalgat
Werk dat je in maart doet, factureer je eind maart, en dat wordt in mei betaald. Je eerste drie maanden zijn dus per definitie maanden zonder inkomen, hoe goed het ook gaat. Dat wist ik en toch onderschatte ik hoe het voelt om drie maanden lang alleen maar geld te zien weggaan.
De aanloopkosten
Laptop, boekhoudsoftware, een fatsoenlijke stoel, de AOV die vooruit betaald wordt, de inschrijving, een website. Samen ruim 2.600 euro in de eerste twee maanden.
Waarom zes en niet drie
Financieel had ik het met drie maanden ook gered — krap, maar het was gelukt. Het verschil zat ergens anders, en dit is het punt van dit hele artikel.
In mijn tweede maand kreeg ik een opdracht aangeboden die niet deugde. Een lange looptijd, een tarief onder mijn kostprijs, en een opdrachtgever die tijdens het kennismakingsgesprek al drie keer over "even snel iets tussendoor" begon. Alles in mij zei nee. En ik kón nee zeggen, want ik had nog vijf maanden op de rekening staan.
Met drie maanden buffer, waarvan er op dat moment al één op was, had ik ja gezegd. Ik weet dat zeker. En dan had ik het jaar daarop voor een tarief gewerkt waar ik niet van rond kwam, bij een klant die mijn agenda opvrat, waardoor ik geen tijd had om betere klanten te zoeken. Dat is de val waar mensen jaren in blijven zitten.
De buffer betaalde dus niet mijn huur. De buffer betaalde mijn onderhandelingspositie. Dat is waar hij echt voor is.
Hoe ik hem opbouwde
Ik had toen nog geen slim systeem. Wat ik deed was simpel:
- alles wat ik aan vaste lasten wist te verlagen ging als extra overboeking naar de buffer;
- vakantiegeld en de dertiende maand er volledig in;
- elke maand een vast bedrag op de dag van salaris, automatisch;
- alles wat ik tweedehands verkocht bij het opruimen.
Uitgebreider staat dat beschreven in Buffer opbouwen als je maandelijks niets overhoudt.
Wat ik iemand zou adviseren
Niet: wacht tot je zes maanden hebt. Wel: bepaal vooraf wat jouw nee-getal is — het bedrag waarbij je een slechte opdracht durft af te wijzen. Voor de een is dat drie maanden, voor de ander acht, afhankelijk van je vaste lasten en je karakter.
En verlaag ondertussen je vaste lasten, want dat werkt van twee kanten: het maakt sparen makkelijker én het maakt het bedrag dat je moet sparen kleiner. Toen mijn vaste lasten na de grote schoonmaak van 1.412 naar 1.225 gingen, kromp mijn benodigde zesmaandsbuffer met ruim 1.100 euro. Dat is de meest onderschatte manier om sneller te sparen.
